Kara Para Nedir ve Kara Para Nasıl Aklanır?

Kara Para Nedir ve Kara Para Nasıl Aklanır?

Kara Para Nedir?

Haksız, kanunlara uygun olmayan kazançtır. Daha doğrusu yasadışı yollarla elde edilen kazançtır. Kara-para kavramı Dünyada ilk defa 1973 Watergate skandalı ile kullanılmaya başlamıştır. İngilizce Dirty Money yani kirli/kara para ya da suç geliri  “proceeds of crime” ifadeleri kullanılmaktadır. AB tarafından terörün finansmanı konusundaki düzenlemelerini içeren direktifte “dirty money” terrimi kullanılmaktadır. Kara para kavramı, uluslararası kurum ve kuruluşlar tarafından üzerinde önemle durulan, insanlığın huzur ve barışını tehdit eden suç şebekelerinin ekonomik kaynağıdır. Kara para kavramı sadece yasal olmayan yollarla kazanılan para değil aynı zamanda suç işleme parasıdır. Hem suç işlenerek elde edilen hem de kaçınılmaz olarak suç işlemede kullanılan nesneye dönüşen paradır. Uyuşturucu ve Psikotrop Maddelerin Kaçakçılığına Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’nin 1. Maddesi ile Palermo Konvansiyonu olarak anılan Sınıraşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’ndeki 2. maddede suç geliri terimi kullanılmıştır., sorunun tüm insanlığı tehdit eden büyüklükteki varlığıdır.

Kara-para ile ilgili başka birçok terim kullanılmaktadır. Bunlardan en yaygın kullanılanı para aklamaktır. Bir diğeri de Mafya lideri Al Capone’un kullandığı para yıkama kavramıdır. Al Capone, kanunsuz yollarla kazandığı paraları aklamak yani yasalık kazandırmak için çok sayıda çamaşırhane açmıştır. Böylece kaçak içki ve başka karanlık ve kirli işlerle elde edilen paralar, çamaşırhane kârları şeklinde gösterilmiştir.

Terör örgütleri, mafya vb organize suç teşkilatları, özellikle politik ve ekonomik tutarlılığın bozulduğu Güney Amerika, Orta Doğu ve Uzak Doğu ülkelerinde çok ciddi güç durumundadır. Bu gücü besleyen kara para da çok büyük rakamlarla ifade edilmektedir. Jean Ziegler, İsviçre Daha Beyaz Yıkar adlı kitabında belirttiği şu ifade ürkütücü bir gerçeğe işaret etmektedir:

“4.2 trilyonu aşan ABD bankalarının net aktifleri ve her yıl resmi ve kayıtlı sektöre giren paranın % 10’nu kara-paradır. Bu para neredeyse ABD’nin savunma bütçesine eşittir. Bu rakam aynı zamanda bütün Batı Avrupa ülkelerinin 1 yıllık petrol alımlarını karşılayabilir.“

Kara Para Aklama

Kara para aklama (money laundering), para, emlak ve kıymetli evrak da dahil olmak üzere gayrimeşru ekonomik gelirlerin gizlenmesi için meşru kaynaklardan elde edilmiş gibi gösterilen bir takım ekonomik faaliyetleridir. Kara para aklama sadece paranın yasal yoldan kazanılıyormuş gibi gösterilmesi değildir. Aklama, işlenen suçların örtbas edilmesi ile birlikte kara para gelirlerinin, elden ele dolaşması, bankalarda değerlendirilmesi ve ticari faaliyetlerde kullanılması gibi hareketlerin gizlenmesini de hedefler.

Kara para aklayan suçluların iki önemli amacı vardır. Birincisi paranın elde edilmesi sırasında işlenen suçtan arındırılmasıdır. Keza bu suçla organik bağının devam etmesi emniyet birimlerinin işini kolaylaştırır. İkinci amaçları da kara para gelirlerinin kullanım rahatlığı ve serbestliğe kavuşturulmasıdır. Keza suç şebekelerinin suç geliri elde etmesi ile suç işlemesi birbirine bağlıdır.

Para aklama işlemi yapan şebekeleri ilk iş olarak gelir ve suç arasındaki bağı kesmektedir.  Örneğin uyuşturucu satışından toplanan 1 milyon doların bankaya toplu olarak yatırılması mümkün değildir. Paranın kaynağı sorulacak ve “şüpheli işlem” olarak adlandırılacaktır. Çünkü bankalar ya da finans kuruluşları kendilerine gelen belirli bir miktarın üzerindeki işlem talebini kimlik tespitiyle birlikte bildirmekle yükümlüdür. Bu da ülkelere göre 2 bin dolarla 50 bin dolar arasında değişmektedir. Para aklayıcıları bu nedenle paranın kaynağı ile ilişkisini kesmektedir. Bunun için şüpheli işlem limitini aşmayan çok sayıda hareketle parayı bankaya aktarmaktadır. Para küçük miktarlarda çok sayıda kişinin hesabına yatırılarak sisteme sokulur.

Kara Para Aklama Yöntemleri Nelerdir?

Kara Para aklama yöntemlerinden biri tandık veya kendi hesaplarına çalışan ve değişik kurumlarda çek tahsildarı olarak çalışan kişiler kanalıyla olur. Keza bir çek tahsildarı nakit parayla ya da dövizle işlem yapma konusunda kuşku uyandırmaz. Böylece örneğin bir uyuşturucu tacirinin kara parası sisteme kolaylıkla dahil edilir. Bu işlemde çek tahsildarına çoğunlukla büyük miktarda pay verilir.

Piyango, loto, iddia gibi şans oyunlarında büyük ikramiyenin kime çıktığını öğrenir. Talihliye çıkan ikramiyeden daha fazlası teklif edilerek kara para o kişiye verilir. Karşılığında da ikramiyeli kupon ya da bilet alınır. Bu bilet, bankaya ya da kuruma götürülerek alınır. Para çok büyükse daha önceden anlaşılmış olan bir banka müdürü ya da avukat aracılığı ile tahsil edilir. Bu yöntem en çok bilinen ve kolayca uygulanabilen bir yöntemdir.

En bilinen ve en eski kara para aklama metodu ise paravan şirketler kurmak. Bu şirketlerin muhasebe kayıtlarını istenen şekilde düzenlemek, yapay faturalar hazırlamak şişirilmiş harcama verilerine uygun faturalar kullanmak en çok yapılan hilelerdir. Ayrıca ülke dışındaki bloke paraları teminat olarak göstererek yerel bankalardan kredi çekmek de yağın. Yine çeşitli bahis siteleri açmak, kumarhanecilik yapmak ve vergi cenneti olan ülkelerden alınan kredi kartlarını kullanmak başka yöntemlerden.

Kara para aklama yöntemi olarak bir çok sektörde hisse alımı yapmak, turizm tesisi vb satın alımları yapmak, kıymetli eşya (antika) satın almak ve bunları armağan etmek. Doğrudan para kaçırmak…

Kara Para İle Mücadele Yolları

Kara para ile doğrudan ilişkisi olan organize suç örgütlerine karşı kamu erki kararlı davranmalıdır. Mafyatik oluşumlar, her türden organize suç örgütleri yok edilmelidir. Uyuşturucu kullanımının önüne geçilmeli, silah kaçakçılığı başta olmak üzere yasadışı kazanç kapıları kapatılmalıdır. Basın ve TV ile sosyal medya olanaklarıyla kara para kaynaklarına karşı farkındalık oluşturulmalıdır. Toplumsal yaşamın tüm alanlarında hukuk üstün kılınmalı, hukukun kuralları kesinlikle uygulanmalıdır. Vergisiz kazanç kapıları kapatılmalı, vergi ve harçlar toplumun genel ekonomik durumuna uygun hale getirilmelidir. Para giriş çıkışı denetlenmeli, şüpheli işlem durumları izlenerek gerekli önlemler alınmalıdır. Büyük şans oyunu ikramiyelerinin kime çıktığı ve ikramiyeyi kimin çektiği de mutlaka takip edilmelidir.

Bilgitor

Sizin İçin Seçtiklerimiz

Yazar Hakkında: bilgitor

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.