Okyanus Nedir? Dünya’daki Okyanuslar Hakkında Kısa Bilgi

Okyanus, ana karaları birbirinden ayıran büyük, açık denizlere verilen addır. Okyanus kelimesinin kökeni Yunanca “nehir” anlamına gelen “Okeanos“tur. Yunanlar, Cebelitarık Boğazı’ndan gelen güçlü akıntıyı fark etmişler ve bunun bir nehir olduğunu düşünmüşlerdir. Dünyada Büyük Okyanus, Atlas Okyanusu, Hint Okyanusu, Güney Okyanusu ve Arktik Okyanusu olmak üzere 5 tane okyanus vardır.

Büyük Okyanus veya Pasifik Okyanusu

Amerika, Asya ve Okyanusya kıtaları arasında bulunur. Dünyanın en büyük okyanusudur. Pasifik adı, İspanya krallığı adına Dünya’yı dolaşan Portekizli denizci Ferdinand Magellan tarafından vermiştir.  Yaklaşık 180 milyon km² yüzölçümüne sahiptir. Hint Okyanusu ve Atlas Okyanusu’nun toplamı kadar yüzölçümü vardır. En derin yeri 11.034 metre ile aynı zamanda Dünya’daki en derin nokta olan Mariana Çukuru’dur. En kalabalık ada Tahiti’dir. Ayrıca Dünya’daki depremlerin %90’ı ve büyük depremlerin ise %80’i Pasifik bölgesinde oluşmaktadır. Bunun nedeni Büyük Okyanus’un çok derin olmasıdır.

Atlas Okyanusu

Atlas Okyanusu veya Atlantik, Büyük Okyanus’tan sonraki en büyük ikinci okyanustur. Bir zamanlar tek parça olan ana kıtanın bölünmesiyle oluşmuştur. Avrupa ve Afrika’yı Amerika Kıtası’ndan ayırır. 3314 metre ortalama derinliği bulunan okyanusun en derin noktası Porto Riko Çukuru’dur. Ayrıca dünyanın en uzun okyanus sıradağı olan Orta Atlas Sırtı bu okyanusta bulunur. Yan denizleri ile birlikte (Akdeniz, Kuzey Denizi ve Baltık Denizi) 106,400,000 kilometre kare alana sahiptir ve yeryüzünün beşte bir alanını kaplar. Atlas Okyanusuna Avrupa’dan Ren, Elbe; Afrika’dan Kongo ve Nijer; Amerika’dan ST. Lawrence, Mississippi, Orinaco, Amazon, Parana ve Uruguay nehirleri dökülür.

Hint Okyanusu

Hint Okyanusu, kuzeyde Asya, batıda Afrika ve Arabistan Yarımadası, doğuda Malezya Yarımadası, Sunda Adaları ve Okyanusya tarafından çevrilen, dünyanın üçüncü büyük okyanusudur.

Agulhas Burnu’nun güneyinde 20° Doğu boylamının geçtiği yerde Atlas Okyanusu’ndan; 147° Doğu boylamının geçtiği yerde de Pasifik Okyanusu’ndan ayrılır. En kuzeyde Basra Körfezi’nde, 30° enlemine kadar uzanır. Dünya sularının %20’sini kapsar. Afrika’dan Avustralya’ya kadar okyanusun genişliği 10.000 kilometre kadardır. Bu alanda yaklaşık olarak 73.566.000 km² yer kaplar. Hacminin yaklaşık olarak 292.131.000 km³ olduğu tahmin edilmektedir.

Güney Okyanusu

Antarktika Kıtası’nı çevreleyen su kitlesidir. Bu okyanus dünyanın dördüncü büyük ve en son tanımlanmış okyanusudur. Atlas ve Hint Okyanusları’ndan sonra ama Arktik Okyanusu’ndan önce gelmek üzere, dünyanın beş okyanusu içindeki dördüncü büyük okyanus durumundadır. Asya, Avrupa ve Kuzey Amerika’nın kuzeylerinde yer alan, Kuzey Kutbu’nu kapsayan, buzlarla kaplı bir okyanustur. Uluslararası Hidrografi Örgütü (IHO) tarafından okyanus olarak kabul edilmektedir (Arctic Ocean). Yüzölçümü 14.090.000 km² olan devasa bir alandır. Diğer okyanuslara göre sığ olup, en derin noktası 5.449 m, ortalama derinlik 1.038 m’dir.

Kuzey Buz Denizi ya da Kuzey Buz Okyanusu ya da Arktik Okyanusu

Asya, Avrupa ve Kuzey Amerika’nın kuzeylerinde yer alan, Kuzey Kutbu’nu kapsayan, buzlarla kaplı bir okyanustur. Uluslararası Hidrografi Örgütü (IHO) tarafından okyanus olarak kabul edilmektedir (Arctic Ocean). Yüzölçümü 14.090.000 km² olan devasa bir alandır. Diğer okyanuslara göre sığ olup, en derin noktası 5.449 m, ortalama derinlik 1.038 m’dir.

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.